مکاشفه یا سیر در مکان و زمان
در صورتی که مکاشفۀ اختیاری در مکان، تکرار شود و انسان دارای تجربه و آگاهی کامل شود، کم کم میتواند به مکاشفۀ زمانی نیز بپردازد و گذشتهها را به چشم باطنی خود ببیند. همانگونه این حقیقت گاهی در خواب اتّفاق میافتد و بعضی از افراد صحنههایی از زمان گذشته را در عالم رؤیا دیده و به عنوان مثال خود را در زمان پیغمبر اکرم صلّی الله علیه وآله مشاهده نموده و آن بزرگوار را در عالم خواب دیدهاند یا کسانی که بر اثر محبّت زیاد به امام حسین علیه السلام بعضی جریانات روز عاشورا در کربلا را در عالم رؤیا دیدهاند.
همینگونه برای کسانی که در مکاشفه تبحّر یافته باشند میتوانند در عالم کشف بعضی از حقایق و واقعیّات گذشته را ببینند.
گرچه اینان در جامعۀ ما تعدادشان بسیار اندک و وجودشان همچون کبریت احمر است و ما آنچه را که آوردیم برای این بود که بیان کنیم اصل این مسئله حقیقت دارد نه آنکه هر کس مدّعی آنست دارای این قدرت باشد .
جمال یار ندارد نقاب و پرده ولی
تو گرد ره بنشان تا نظر توانی کرد