اعتراف معاویه

به برتری حضرت علی اکبر علیه السلام

حضرت علی اکبر (علیه السلام)، فرزند حسین بن علی بن ابی طالب (علیهما السلام) و لیلی بنت ابی مرة بن عروة بن مسعود ثقفی در اوایل خلافت عثمان بن عفان، یازدهم شعبان سال 33 هجری قمری در مدینه به دنیا آمد و در سن 28 سالگی در کربلا به شهادت رسید.

از نظر وجاهت و زیبایی، ملاحت و دلربایی، شبیه ترین مردم به رسول خدا (صلّی الله علیه وآله) بود. همچنین دارای صورت و سیرتی جذاب و طبع بلند، منظره ملیح، دارای ادب و تربیت بی نظیر، و پیوسته با خضوع و خشوع و با صلابت و بزرگوار بود.

حضرت علی اکبر علیه السلام همچنین دارای صدای خوشی بود، به گونه ای که گاهی که اباعبداللّه الحسین (علیه السلام) برای صوت قرآن جدّ عزیزش دلتنگ می شد، به علی اکبر علیه السلام می فرمود: «علی جان! برایم قرآن بخوان تا از آن لذّت و بهره برم.»

او در ویژگی های معنوی و فضایل علمی و اخلاقی، رشد جسمی و اجتماعی و کمالات روحی و مناقب نفسانی و سجایای ملکوتی در میان تمام بنی هاشم و یاران پدر بزرگوارش امام حسین بن علی (علیه السلام) کم نظیر بود. این روحیّۀ قوی و صفات شایسته، چنان ابهت و عظمت به علی اکبر علیه السلام داده بود که افزون بر دوستان، دشمنان اهل بیت نیز به برتری هایش اعتقاد و اعتماد داشتند و اعتراف می کردند.

روزی معاویه از اطرافیانش پرسید: چه کسی در این زمان برای خلافت مسلمانان بر دیگران برتری دارد و برای حکمرانی بر مردم از دیگران سزاوارتر است؟ اطرافیان متملّق به ستایش خلیفه پرداختند و او را لایق این منصب معرفی کردند. ولی معاویه گفت: نه چنین نیست؛ «اولی النّاس بهذا الامر علی بن الحسین بن علی، جدّه رسول الله و فیه شجاعة بنی هاشم و سخاه بنی امیّه وهو ثقیف»: شایسته ترین افراد برای امر حکومت، علی اکبر فرزند حسین (علیهما السلام) است که جدّش رسول خداست و شجاعت بنی هاشم، سخاوت بنی امیّه و زیبایی قبیلۀ ثقیف را در خود جمع کرده است.

شجاعت و دلاوری علی اکبر علیه السلام و رزم آوری و بصیرت دینی و سیاسی او، در سفر کربلا به ویژه در روز عاشورا تجلّی کرد. از میان خاندان هاشمی، نخستین کسی که در کارزار کربلا به میدان شتافت، علی اکبر علیه السلام بود. همچنین زمانی که امام حسین بن علی (علیه السلام) از منزلگاه «قصر بنی مقاتل» گذشت و خوابی به او دست داد و پس از بیداری «انا لله و إنّا إلیه راجعون» گفت و خداوند را حمد کرد. وقتی علی اکبر سبب این حمد و استرجاع را پرسید، حضرت فرمود: در خواب دیدم سواری می گوید: این کاروان به سوی مرگ می رود. علی اکبر پرسید: مگر ما بر حق نیستیم؟ امام فرمود: چرا. علی اکبر عرض کرد: فانّنا اذن لا نبالی ان نموت محقین؛ پس باکی از مرگ در راه حق نداریم.

در پایان خوب است راجع به این که آیا حضرت علی اکبر (علیه السلام) دارای خانواده و فرزندانی بوده است یا نه، مطلبی گفته شود که با توجّه به زیارتنامه های حضرت به نظر می رسد که ایشان نیز دارای اهل و عیال بوده اند.

زیارت نامه ایشان عبارت است از:

صلّی الله علیک وعلی عترتک وأهل بیتک وآبائک وأبنائک.

همچنین سفارش امام صادق (علیه السلام) به ابو حمزه ثمالی که فرمود: چون به قبر حضرت رسیدی، ضع خدّک علی القبر! و قل: صلّی الله علیک یا أباالحسن! که با توجه به این فراز، ایشان فرزندی به نام حسن داشته است.

به علاوه بنا بر برخی روایات، نظیر روایت «احمد بن نصر بزنطی»، حضرت علی اکبر (علیه السلام)، امّ ولد (کنیز) داشته است و از او صاحب فرزند بوده است.

هرچند برخی از علمای انساب تصریح کرده اند که از آن بزرگوار اولادی نمانده و نسل امام حسین (علیه السلام) تنها از طریق امام چهارم حضرت سجّاد (علیه السلام) ادامه پیدا کرده است.(1)

------------------------------------------------

(1) إحقاق الحقّ، تستری: ج 28 ص  9 ، أنساب الأشراف، أحمد بن یحیی بن جابر ( البلاذری ): ج 5 ، ص  136، مقاتل الطالبیین: 80 و 114، نسب قریش: 57، البدایة والنهایة: ج 8، ص  185، الأعلام، خیر الدین الزرکلی: ج 4 ، ص  277 .